Van standaardkamer naar ondersteunende leefomgeving voor kwetsbare cliënten

De fysieke leefomgeving in de gehandicaptenzorg heeft directe invloed op het welzijn en gedrag van cliënten. In een gezamenlijk onderzoekstraject van Vilans, Triade Vitree en Ipse de Bruggen wordt daarom gericht gewerkt aan het verbeteren van cliëntkamers en woonruimtes voor de meest kwetsbare cliënten.

Binnen dit project wordt de standaardkamer losgelaten en gekeken naar wat cliënten écht nodig hebben: rust, veiligheid, overzicht en prikkelbalans. Zo ontstaat een ondersteunende leefomgeving die actief bijdraagt aan goede zorg.

Kijken vanuit cliëntbehoefte

Binnen het onderzoek Fysieke Leefomgeving worden woon- en leefruimtes opnieuw beoordeeld vanuit gedrag, prikkelgevoeligheid en dagelijkse patronen van cliënten. Op basis van observaties en praktijkinzichten worden gerichte aanpassingen gedaan in onder andere indeling, kleurgebruik, materiaal en prikkelbelasting.

De aanpak is multidisciplinair: zorgprofessionals, onderzoekers en ontwerpers werken samen om te komen tot een cliëntgerichte leefomgeving die daadwerkelijk ondersteunt in het dagelijks functioneren. Niet de inrichting is het vertrekpunt — maar de cliënt.

Kleine aanpassingen, grote impact

De aangepaste cliëntkamers en gezamenlijke ruimtes laten zien dat gerichte veranderingen een groot effect kunnen hebben. In de praktijk worden onder meer deze resultaten gezien:

• meer rust en minder overprikkeling

• groter gevoel van veiligheid

• stabieler gedrag

• betere voorspelbaarheid van de omgeving

• meer werkbaarheid voor zorgteams

Daarmee wordt de fysieke leefomgeving een actief onderdeel van goede zorg, in plaats van alleen een randvoorwaarde.

Samenwerking en kennisdeling in de zorgomgeving

Triade Vitree neemt deel aan het lerend netwerk rondom fysieke leefomgeving in de zorg. Binnen dit netwerk worden kennis en praktijkervaring gedeeld en vertaald naar verbeteringen in de woon- en zorgomgeving.

De samenwerking tussen onderzoek en zorgpraktijk zorgt ervoor dat inzichten direct toepasbaar zijn op locaties en bij cliëntkamers.

Landelijke aandacht voor fysieke leefomgeving in de zorg

De resultaten en werkwijze van dit project zijn inmiddels landelijk uitgelicht in het magazine Twinkel van Vilans. Daarin wordt een praktijkvoorbeeld van kamertransformatie beschreven en is een video te zien waarin de aangepaste leefomgeving wordt toegelicht.

👉 Lees het artikel hier of bekijk de video hieronder: